Το βιβλίο «Η τέχνη της επικοινωνίας. Πώς να γίνετε περισσότερο αποτελεσματικοί σε προσωπικό και κοινωνικό επίπεδο» («Conversationally Speaking. Tested New Ways To Increase Your Personal and Social Effectiveness») του Alan Garner, δημοσιεύτηκε το 1981 στην αγγλική γλώσσα. Στα ελληνικά μεταφράστηκε πρώτη φορά το 2000 από τις εκδόσεις Πατάκη, ενώ μέχρι σήμερα έχουν γίνει 17 επανεκδόσεις, με την τελευταία το 2021, σε μετάφραση της Β. Λαμπάδη και επιστημονική επιμέλεια από τον Γ.Σίμο

Το βιβλίο αναφέρεται σε όλους του ανθρώπους, που συναντούν δυσκολίες στην διαπροσωπική αλληλεπίδραση σε προσωπικό, κοινωνικό και επαγγελματικό επίπεδο, αλλά και σε εκείνους που θα επιθυμούσαν να μάθουν τα μυστικά της επικοινωνίας και να βελτιώσουν τις υπάρχουσες κοινωνικές τους δεξιότητες. Η θεωρητική του βάση προέρχεται από τον χώρο της Γνωσιακής Συμπεριφοριστικής Θεραπείας και της εκπαίδευσης στις δεξιότητες. Έχει λάβει υποστήριξη ακόμα και από τους πολύ σημαντικούς θεραπευτές και ιδρυτές της Γνωσιακής Θεραπείας, όπως ο Dr. Albert Ellis και ο Dr. Aaron Beck, ενώ ειδικά το κεφάλαιo “για την αντιμετώπιση του άγχους στις κοινωνικές καταστάσεις” έχει γίνει δεκτό με πολύ θετικά σχόλια.

Όπως αναφέρει ο ίδιος ο Alan Garner στην εισαγωγή, ο σκοπός του βιβλίου είναι να περιγραφούν οι κοινωνικές δεξιότητες με απλό και κατανοητό τρόπο, ώστε να μπορεί ο καθένας να είναι πιο αποτελεσματικός στην επικοινωνία του με τους άλλους ανθρώπους. Το βιβλίο, λοιπόν, ξεκινά από τις πιο απλές και βασικές δεξιότητες επικοινωνίας, όπως είναι οι τρόποι να ξεκινήσει κάποιος μια κουβέντα, θέτοντας τις κατάλληλες ερωτήσεις και διατυπώνοντας ειλικρινή θετικά σχόλια προς τους συνομιλητές του. Έπειτα γίνεται λόγος για δεξιότητες που προάγουν την συζήτηση και αυξάνουν την αποτελεσματικότητα της διαπροσωπικής αλληλεπίδρασης, όπως είναι η ενεργητική ακρόαση και η αξιοποίηση των «ελεύθερων πληροφοριών». Ο συγγραφέας παραθέτει παραδείγματα μη αποτελεσματικής επικοινωνίας και τα αντιπαραβάλλει με την εφαρμογή των κατάλληλων δεξιοτήτων, προκειμένου το άτομο να καταφέρνει να παρουσιάζει αποτελεσματικά τον εαυτό του στους άλλους και να μπορεί να ανταποκρίνεται στην αλληλεπίδραση με επιτυχία.

Προοδευτικά το βιβλίο παραθέτει δεξιότητες που είναι χρήσιμες σε πιο προκλητικές και δύσκολες καταστάσεις, όπως είναι η επιτυχημένη διεκδίκηση των επιθυμιών του ατόμου, αλλά και η τοποθέτηση ορίων στην περίπτωση που αυτό απαιτείται. Στην συνέχεια, παρατίθενται στρατηγικές, τις οποίες το άτομο μπορεί να χρησιμοποιήσει προκειμένου να χειριστεί με αποτελεσματικό τρόπο την κριτική ή ακόμα και τις προσπάθειες χειραγώγησης από τους άλλους.

Ξεχωριστό κεφάλαιο του βιβλίου, είναι αφιερωμένο στην εξωλεκτική επικοινωνία, καθώς αυτή διαδραματίζει έναν πολύ σημαντικό ρόλο στην επικοινωνία μεταξύ των ανθρώπων, ενώ ειδική αναφορά γίνεται και στην διαχείριση του άγχους στις κοινωνικές καταστάσεις. Στο κεφάλαιο αυτό, εξηγείται με απλά λόγια η βασική αντίληψη του Γνωσιακού μοντέλου, περιγράφονται τα λάθη τα οποία οι άνθρωποι πραγματοποιούν συχνά στην αντίληψη και αντιμετώπιση των κοινωνικών καταστάσεων, ενώ προτείνονται απλοί τρόποι με τους οποίους οι δυσκολίες αυτές θα μπορούσαν να ξεπεραστούν.

Το βιβλίο κλείνει με την ενθάρρυνση του αναγνώστη να δοκιμάσει και να εφαρμόσει τις δεξιότητες που διδάχτηκε, οργανώνοντας τις προσπάθειές του και ιεραρχώντας τους στόχους του, ενισχύοντας παράλληλα τον εαυτό του να συνεχίσει την προσπάθεια μέχρι να έχει κατακτήσει τις επιθυμητές δεξιότητες.

Το βιβλίο είναι γραμμένο σε απλή γλώσσα και γίνεται εύκολα κατανοητό από ανθρώπους που δεν έχουν προηγούμενη εμπειρία στην εκπαίδευση κοινωνικών δεξιοτήτων. Η αμεσότητα του συγγραφέα κερδίζει τον αναγνώστη και του κινεί το ενδιαφέρον να μελετήσει, αλλά και να εφαρμόσει στην καθημερινότητά του τις τεχνικές που προτείνονται. Η ελληνική μετάφραση είναι, επίσης, πολύ προσεγμένη και αποδίδει με πολύ κατανοητό τρόπο το περιεχόμενο και τα νοήματα που ήθελε να εκφράσει ο συγγραφέας, ενώ το περιεχόμενο και η γλώσσα γραφής είναι προσαρμοσμένα κατάλληλα για το ευρύ κοινό.

Το βιβλίο είναι έτσι δομημένο, ώστε ο αναγνώστης να καθοδηγείται με σαφήνεια στην εκμάθηση δεξιοτήτων επικοινωνίας, από τις πιο απλές καταστάσεις μέχρι τις πιο απαιτητικές, οι οποίες ενδέχεται να προκύψουν στην κοινωνική διάδραση. Μέσα από άφθονο υλικό ψυχοεκπαίδευσης, πίνακες και σχεδιαγράμματα, ο αναγνώστης δύναται να κατανοήσει τους μηχανισμούς διατήρησης των δυσκολιών του, καθώς και τους παράγοντες που καθορίζουν την έκβαση των προσπαθειών του στις κοινωνικές καταστάσεις. Επιπλέον, το βιβλίο εμπεριέχει αμέτρητα παραδείγματα μη αποτελεσματικής επικοινωνίας, βοηθώντας τον αναγνώστη να εντοπίσει τις δικές του δυσκολίες και να κατανοήσει καλύτερα τους παράγοντες που εμποδίζουν την αποτελεσματική επικοινωνία. Η απλή και κατανοητή παρουσίαση, ωστόσο, των τεχνικών και δεξιοτήτων που προάγουν την επικοινωνία, βοηθά τον αναγνώστη να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες του και να βελτιώνει σταδιακά τις δεξιότητες επικοινωνίας του, από τις πιο απλές μέχρι τις πιο σύνθετες.

Τέλος, ο συγγραφέας αφιερώνει ένα ολόκληρο κεφάλαιο στην οργάνωση της προσπάθειας του αναγνώστη να εφαρμόσει τις δεξιότητες που διδάχτηκε, προκειμένου να είναι ικανός να ελέγχει την πρόοδό του και να λαμβάνει ενίσχυση για την επιτυχία του. Επίσης ενθαρρύνει τους αναγνώστες να δοκιμάζουν στην καθημερινότητά τους τις νέες δεξιότητες και παρουσιάζεται αισιόδοξος ότι αυτές θα φέρουν τα επιθυμητά αποτελέσματα και θα γίνουν ευπρόσδεκτες από τους γύρω τους. Εξάλλου, όπως αναφέρει, οι περιορισμένες κοινωνικές δεξιότητες συχνά οφείλονται στην ανεπαρκή εκπαίδευση, ενώ τονίζει ότι ο καθένας μπορεί να μάθει και να εφαρμόσει με επιτυχία τις δεξιότητες επικοινωνίας στην καθημερινή του ζωή και παρακινεί τους αναγνώστες του για αυτό.

Συνοψίζοντας, στο βιβλίο αυτό ο αναγνώστης μπορεί να βρει αποτελεσματικές μεθόδους επικοινωνίας και τεχνικές βελτίωσης των κοινωνικών δεξιοτήτων με απλό και κατανοητό τρόπο. Πρόκειται για ένα βιβλίο γραμμένο μέσα από την κατανόηση των δυσκολιών επικοινωνίας που είχε αντιμετωπίσει ο ίδιος συγγραφέας στην προσωπική του ζωή. Το γεγονός αυτό προσφέρει στον αναγνώστη μια αίσθηση αμεσότητας και βαθιάς κατανόησης των τρόπων που μπορεί κάποιος να δυσκολεύεται στις κοινωνικές καταστάσεις, αλλά και μια αισιοδοξία ότι το άτομο, εφαρμόζοντας απλές τεχνικές, μπορεί πλέον να ανταποκρίνεται με επιτυχία στις απαιτήσεις της προσωπικής και κοινωνικής του ζωής. Δεν είναι τυχαίο εξάλλου ότι αποτελεί το πιο δημοφιλές βιβλίο εκπαίδευσης στις κοινωνικές δεξιότητες, το οποίο έχει μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες και έχει κυκλοφορήσει σε πλήθος αναθεωρημένων εκδόσεων, έτσι ώστε σήμερα να έχει πουλήσει πάνω από ένα εκατομμύριο αντίτυπα!