Άρθρα
Σελίδες
Ομαδικό Διαδικτυακό Πρόγραμμα για την πρόληψη της Καταθλιπτικής Διάθεσης κατά την περιγεννητική περίοδο (MBCT-PD)
Η εγκυμοσύνη είναι μια από τις σημαντικότερες περιόδους στη ζωή μιας γυναίκας. Όμως, οι αλλαγές που μπορεί να επιφέρει αυτή η περίοδος, την επηρεάζουν αναπόφευκτα σε ψυχολογικό και σωματικό επίπεδο.
Η περίοδος της εγκυμοσύνης και της λοχείας χαρακτηρίζεται από σημαντικές βιολογικές, συναισθηματικές και κοινωνικές αλλαγές που αυξάνουν την ευαλωτότητα για την εμφάνιση καταθλιπτικών συμπτωμάτων.
Η κατάθλιψη και το άγχος είναι οι πιο συνήθεις ψυχιατρικές διαταραχές κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και του μετά τον τοκετό. Η Περιγεννητική Κατάθλιψη αποτελεί μία διαταραχή της διάθεσης, η οποία εμφανίζεται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης (προγεννητική κατάθλιψη) ή κατά τον πρώτο χρόνο μετά τον τοκετό (μεταγεννητική κατάθλιψη).
Η Γνωσιακή Θεραπεία βασισμένη στην Ενσυνειδητότητα προσαρμοσμένη στη Περιγεννητική Κατάθλιψη (MBCT – PD) δημιουργήθηκε για να βοηθήσει τις έγκυες γυναίκες να διατηρήσουν μια αίσθηση ψυχικής ευεξίας και ισορροπίας κατά τη διάρκεια αυτής της σημαντικής φάσης της ζωής τους. Σχεδιάστηκε με σκοπό να διδάξει δεξιότητες για την πρόληψη της κατάθλιψης, τη μείωση του στρες, την ανοχή στο άγχος και δεξιότητες χρήσιμες κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, μετά το τοκετό, στα πρώτα χρόνια άσκησης του γονεικού ρόλου και ουσιαστικά για το υπόλοιπο διάστημα της ζωής τους.
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε γυναίκες:
- που επιθυμούν να διατηρήσουν μια καλή ψυχολογική κατάσταση κατά της διάρκεια της κύησης, κατά τη περίοδο μετά το τοκετό και στα πρώτα στάδια της μητρότητας,
- που έχουν εμφανίσει κατά το παρελθόν καταθλιπτική διαταραχή,
- που ανησυχούν για τις αρνητικές επιδράσεις της μελαγχολικής διάθεσης και της έντονης ανησυχίας στην άσκηση του γονεικού ρόλου και στην ψυχολογική κατάσταση του μωρού,
- που αναζητούν τρόπους να παραμείνουν ψυχολογικά καλά, ελαχιστοποιώντας έτσι τους κινδύνους που μπορεί να προκύψουν στο μωρό και στη σωματική τους υγεία
Στόχοι του προγράμματος:
- Η ενίσχυση της ψυχικής ευεξίας και ισορροπίας και η μείωση του στρες και του άγχους.
- Η αύξηση της επίγνωσης του σώματος και των αλλαγών κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και της λοχείας.
- Η αναγνώριση και διαχείριση αυτόματων αρνητικών σκέψεων που σχετίζονται με το άγχος, την ανησυχία ή την καταθλιπτική διάθεση
- Η ανάπτυξη δεξιοτήτων ενσυνειδητότητας (mindfulness) για καλύτερη παρατήρηση και αποδοχή σκέψεων, συναισθημάτων και σωματικών αισθήσεων
- Η βελτίωση της σύνδεσης και σχέσης με το έμβρυο/μωρό.
- Η καλλιέργεια της αυτοσυμπόνοιας, η ανάπτυξη δεξιοτήτων αυτοφροντίδας και η ενίσχυση της ψυχικής ανθεκτικότητας απέναντι στις προκλήσεις της μητρότητας
- Η δημιουργία προσωπικού πλάνου πρόληψης υποτροπής και ενσωμάτωσης των νέων δεξιοτήτων στην καθημερινή ζωή
Οι συμμετέχουσες θα λάβουν υλικό, ώστε να εξασφαλίσουν το μέγιστο δυνατό όφελος από τη συμμετοχή τους στην ομάδα.
Το πρόγραμμα συντονίζουν οι:
Κατούδη Σοφία, Ψυχολόγος, MSc, CBT, MBCT
Μουζακίτη Μάντυ, Ψυχολόγος, CBT, MBCT
Εποπτεία: Λέκκα Φωτεινή, Ψυχολόγος, Διδάκτωρ Κλινικής Ψυχολογίας
Ζώντας με Ενσυνειδητότητα
Το πρόγραμμα βασίζεται σε μια καινούργια και καινοτόμα προσαρμογή της Βασισμένης στην Ενσυνειδητότητα Γνωσιακής Θεραπείας για προβλήματα της καθημερινής ζωής. Απευθύνεται στο ευρύ κοινό και σε όποιον θέλει να μάθει πώς να αλλάξει παλιές δυσλειτουργικές συνήθειες που εμποδίζουν την προσωπική ανάπτυξη και την ευτυχία και επηρεάζουν αρνητικά τη διάθεση, τον τρόπο σκέψης για τον εαυτό και τις σχέσεις με τους άλλους ανθρώπους.
Η ομάδα περιλαμβάνει 8 συναντήσεις στις οποίες συνδυάζονται η εξάσκηση στην ενσυνειδητότητα με γνωσιακές συμπεριφοριστικές τεχνικές με στόχο την:
- Ουσιαστική και συνειδητή επαφή με τον εαυτό για την κατανόηση της εσωτερικής εμπειρίας και των προσωπικών αναγκών.
- Κατανόηση δυσλειτουργικών μοτίβων σκέψης και συμπεριφοράς που μειώνουν την ικανοποίηση από τον εαυτό και τη ζωή, εγκλωβίζουν στη δυσαρέσκεια, τις ενοχές και το θυμό και βλάπτουν την προσωπική εξέλιξη και τις διαπροσωπικές σχέσεις. Μεταξύ αυτών τα κυριότερα είναι: η υπερβολική νοητική ανάλυση (μηρυκασμός), η αποφυγή, η αυτομομφή, οι παρορμητικές συμπεριφορές.
- Καλλιέργεια της ικανότητας για αναστοχασμό και συνειδητές επιλογές, έτσι ώστε να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά οι προκλήσεις της ζωής.
- Ανακάλυψη των δυνατών προσωπικών στοιχείων που ενισχύουν την ψυχική ανθεκτικότητα και τη δέσμευση σε σημαντικούς προσωπικούς στόχους.
- Ουσιαστική εκτίμηση και απόλαυση όλων των καλών και όμορφων στιγμών που προσφέρει η καθημερινότητα.
- Καλλιέργεια μιας στάσης κατανόησης, καλοσύνης και αποδοχής απέναντι στον εαυτό, τις εμπειρίες και τις δυσκολίες του.
Οι συμμετέχοντες θα λάβουν όλο το υλικό (έντυπο και ηχογραφημένο) για να εξασφαλίσουν την καθημερινή πρακτική τους και το μέγιστο δυνατό όφελος από τη συμμετοχή τους στην ομάδα.
Το υλικό έχει μεταφραστεί και προσαρμοστεί στα ελληνικά για το Ινστιτούτο Έρευνας και Θεραπείας της Συμπεριφοράς κατόπιν αδείας από το Oxford Mindfulness Centre.
Επιστημονικά Υπεύθυνη: Λέκκα Φωτεινή , Ψυχολόγος, Διδάκτωρ Κλινικής Ψυχολογίας
Βασισμένη στην Ενσυνειδητότητα Γνωσιακή Θεραπεία για τα Προβλήματα Καταθλιπτικής Διάθεσης (MBCT-D)
Η Βασισμένη Στην Ενσυνειδητότητα Γνωσιακή Θεραπεία (MBCT) έχει σχεδιαστεί για να βοηθήσει ανθρώπους που επαναλαμβανόμενα παλεύουν να αντιμετωπίσουν δύσκολες συναισθηματικές καταστάσεις (επεισόδια κακής διάθεσης, χρόνια δυσθυμία και μακροχρόνια αίσθηση δυστυχίας). Συνδυάζει τις αρχές της γνωσιακής θεραπείας με πρακτικές καλλιέργειας της ενσυνειδητότας με στόχο:
- Την κατανόηση παραγόντων που χαρακτηρίζουν τα προβλήματα αρνητικής διάθεσης και κάνουν ένα άτομο ευάλωτο σε αυτά.
- Την αλλαγή του τρόπου αντιμετώπισής τους.
Τα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι στη διάρκεια ενός επεισοδίου κακής διάθεσης, το αρνητικό συναίσθημα εμφανίζεται μαζί με αρνητικές σκέψεις («Είμαι αποτυχημένος» , «Δεν έχω καταφέρει τίποτα») και με σωματικές αισθήσεις, όπως κόπωση και εξάντληση. Στο μέλλον, ακόμα και με αφορμές μικρής σημασίας, η σύνδεση αυτών των τριών στοιχείων πολύ εύκολα φέρνει στην επιφάνεια την ίδια κακή διάθεση και τις ίδιες αρνητικές σκέψεις.
Μόλις η κακή διάθεση επανεμφανίζεται, το άτομο στην προσπάθειά του να την αντιμετωπίσει, επιστρατεύει στρατηγικές που την επιδεινώνουν (αύξηση των απαιτήσεων από τον εαυτό, υπερβολική ανάλυση, μηρυκασμός: «Τι φταίει με εμένα;» «Τι κάνω τόσο λάθος;»). Η επιδείνωση της κακής διάθεσης, οδηγεί στην επανεμφάνιση του προηγούμενου μοτίβου σκέψεων και το άτομο μπαίνει για άλλη μια φορά στον ίδιο φαύλο κύκλο.
Στη διάρκεια του προγράμματος των 8 εβδομάδων έμφαση δίνεται στην πρόληψη, ώστε μια ήπια πτώση της διάθεσης να μην επαενεργοποιεί τους ίδιους φαύλους κύκλους. Αυτό γίνεται δίνοντας έμφαση στην:
- Κατανόηση της κακής διάθεσης, του καθοδικού σπιράλ επιδείνωσής της και των παραγόντων που κάνουν ένα άτομο περισσότερο ευάλωτο, όπως:
-
- υψηλά στάνταρτ που οδηγούν αναπόφευκτα στην αίσθηση ανεπάρκειας
- καθημερινές επιλογές στον τρόπο ζωής που οδηγούν στην εξάντληση
- απώλεια της επαφής με ό,τι είναι ουσιαστικό και σημαντικό στη ζωή και τις προσωπικές αξίες
- Καλλιέργεια μιας διαφορετικής σχέσης με τον εαυτό και τις συνεχόμενες προκλήσεις της ζωής που χαρακτηρίζεται από καλοσύνη, κατανόηση, ενδιαφέρον και ευελιξία.
- Επίτευξη μεγαλύτερου συνειδητού ελέγχου σε διεργασίες της προσοχής που συνδέονται με την υπερβολική ανησυχία, τον μηρυκασμό και την υποτίμηση του θετικού.
- Ενδυνάμωση των συνειδητών επιλογών στον τρόπο αντιμετώπισης άλλων ανθρώπων και καταστάσεων που επηρεάζουν αρνητικά τη διάθεση.
Επόπτρια ομάδας: Λέκκα Φωτεινή , Ψυχολόγος, Διδάκτωρ Κλινικής Ψυχολογίας
